 |
Inleiding
Verantwoording
Besturing of bijsturing
Interactief
|
|
Het informatie - en communicatiesysteem voor onderwijskansen
Het informatie- en communicatiesysteem voor onderwijskansen is een rapportage- en verantwoording manier voor de betrokkenen in het onderwijskansenbeleid. Het is stapsgewijs opgebouwd vanuit de school via het schoolbestuur en de gemeente naar het rijk. Het levert informatie over de uitvoering, voortgang en resultaten van de gemaakte plannen op alle niveaus in een interactieve manier. Het systeem kan gevuld worden op internet. Het kost betrekkelijk weinig tijd (in ieder geval minder dan de gebruikelijke schriftelijke rapportages). Het vraagt van de betrokkenen wel om goed na te denken over de verschillende onderdelen van plannen en activiteiten. Het vraagt ook om na te denken over de voortgang. En over de rollen en verantwoordelijkheden (wie zou wat ook al weer doen en hoe is het daarmee
Het LOOK heeft opdracht gegeven tot het ontwikkelen van dit systeem waarmee rapportage en verantwoording ondersteund kan worden. Dit systeem dat uitgaat van de verschillende verantwoordelijkheden die op de verschillende niveaus gedragen worden, kan interactief gebruikt worden en geeft inzicht in de voortgang van de activiteiten. Het systeem gaat uit van de stelling dat een plan een set afspraken is en dat de verantwoordelijkheid voor die afspraken en de uitvoering ervan betrekkelijk eenvoudig toegedeeld en inzichtelijk gemaakt kan worden.  Het systeem geeft de gelegenheid om verantwoording af te leggen over de inspanningen die gepleegd zijn om onderwijskansen van kinderen te verbeteren. Dat is niet alleen nuttig in het kader van een beter inzicht in de besteding van algemene middelen, het is ook nuttig om zelf te zien wat er van plannen terecht komt. Het geeft de kans om te leren wat goed gaat en dus voortgezet kan worden, maar ook om te zien wat nog beter kan en wat bijgesteld kan worden. Het systeem maakt het mogelijk dat de verschillende betrokkenen op verschillende niveaus met elkaar in discussie gaan over de uitvoering van gemaakte afspraken, omdat in een terugkoppeling van de verschillende rapportages is voorzien. Als het schoolbestuur rapporteert over afspraken naar de gemeente, kan de school dat direct (via e-mail) inzien, als het schoolbestuur dat wil. Als de gemeente een rapportage invult, dan kunnen schoolbestuur en school deze direct inzien (via e-mail), als het gemeentebestuur dat wil. En omdat er sprake is van een gezamenlijk project met onderlinge afspraken vastgelegd in een convenant of een overeenkomst, is het wenselijk dat deze transparantie ook daadwerkelijk tot stand komt. Het systeem zal vooral werken als naast de rode pijlen van de verantwoording ook de groene pijlen van de communicatie en de bijsturing gaan werken. Transparant, snel, gericht op bereikbare maatstaven, uitvoerbaar |
Verantwoording
Het systeem biedt de mogelijkheid om verantwoording af te leggen over de inspanningen en resultaten in het kader van het onderwijskansenbeleid. Op basis van objectieve gegevens (bestaande meetresultaten – toetsen of andere registraties). Maar ook op basis van de afspraken die tussen school, schoolbestuur en gemeente gemaakt zijn om vorderingen te bereiken. In het systeem-plaatje is deze verantwoording aangeduid met de rode pijlen. De verantwoording vindt plaats aan de hand van heel eenvoudige vragen: wat waren de doelen, die geformuleerd waren en wat is daar van terecht gekomen? Wat waren de afspraken en wat is daarvan terecht gekomen? De bronnen voor de vragen zijn ontleend aan het ontstaansproces van de vragen die gesteld zijn.
 En de vragen worden op ieder niveau gesteld: school, schoolbestuur en gemeente hebben elk hun eigen verantwoordelijkheid en kunnen daar op aangesproken worden. Het systeem maakt het mogelijk dat deze eenvoudige verantwoording door de tijd heen een aantal malen wordt ingevuld zodat een meerjarig beeld gevormd kan worden. En daarmee is het systeem transparant: op elk niveau kan meegekeken worden naar de uitvoering, successen en flops, partijen die zich inspannen of zich niet aan afspraken houden door welke omstandigheden dan ook.
Het biedt grote moge-lijkheden om te vergelijken en na te gaan wat werkt.
Besturing of bijsturing
Het systeem biedt echter ook de mogelijkheid voor de verschillende partijen om in discussie te gaan over de uitvoering en zo nodig afspraken te maken over bijsturing. Dat zijn de groene pijlen. In de eerste plaats leidt het nadenken over de doelen en resultaten in de meeste gevallen tot een aanscherping van doelen. De eerste plannen zijn meestal nog niet precies genoeg geformuleerd om echt bruikbaar te zijn. Aan de hand van het beantwoorden van de vragen kan dat alsnog gebeuren. En scherpere duidelijker doelen (het liefst SMART-doelen) leiden tot een betere uitvoering. In de tweede plaats kunnen partijen aan de hand van de open rapportage, die op elk niveau ingezien kan worden als men daartoe besluit, in discussie gaan over bijstelling van afspraken en bijdragen. Dat helpt om met elkaar effectiever aan de oplossing van de gesignaleerde problemen te werken.
 Onderwijskansen is een proces van samenwerken en verantwoordelijkheid nemen om specifieke problemen in specifieke situatie aan te pakken. Het informatie- en communicatie-systeem past daar precies bij. Het vraagt informatie op basis van de diagnose en levert de basis voor discussie over de aanpak. Door middel van het gebruik van dit systeem kan de aanpak aangescherpt en verbeterd worden: de discussie tussen de verschillende partijen op de verschillende niveaus wordt op een eenvoudige manier mogelijk gemaakt en van brandstof voorzien.
Interactief
Het invullen van de vragenlijst gebeurt interactief op internet. De school levert de informatie aan het schoolbestuur, dit voegt er de eigen informatie aan toe en verzendt naar de gemeente. En bij de gemeente kan hetzelfde proces plaatsvinden. Het is mogelijk om door middel van een aantal goede afspraken deze gehele rapportage in een dag te realiseren voor de verschillende niveaus.
Het Informatie- en Communicatiesysteem Onderwijskansen is ontwikkeld in opdracht van het Landelijk Overleg Onderwijskansen (LOOK). Het systeem is ontwikkeld door Ideeën & Media Van Gelder & Partners (Han van Gelder, Jera van Gelder en Wilfred Pover)
© 2002 Hoofddorp. Niets uit deze uitgave of van het systeem mag worden gekopieerd of worden overgenomen zonder uitdrukkelijke schriftelijke toestemming van Ideeën & Media Van Gelder & Partners b.v. te Hoofddorp
|
Redactie Onderwijskansen.nl
25-05-2002
|
 |
